Terug naar andere ziekten
Informatie
geschatte leestijd 4 min

Andere ziekten in combinatie met dementie

Naast de dementie kan je naaste last hebben van andere ziekten zoals hart- en vaatziekten, diabetes, bot- en gewrichtsaandoeningen, depressies, hallucinaties en angst. Het behandelen van meerdere ziekten is lastig omdat ze elkaar kunnen versterken of in de weg zitten. Het is aan de arts om de juiste afwegingen voor de behandelingen te maken. Als mantelzorger speel je een belangrijke rol in de beslissingen die genomen moeten worden.

Hart- en vaatziekten en diabetes

Hart- en vaatziekten en diabetes type 2 kunnen een ongunstig effect hebben op het verloop van dementie. Dit is vooral bekend bij vasculaire dementie. Behandeling van deze ziekten is echter belangrijk bij alle vormen van dementie. Niet zozeer om het verloop van de dementie te vertragen, maar om problemen te voorkomen die deze chronische ziekten kunnen veroorzaken.
Lees meer over de behandeling van diabetes

Ook de behandeling van hoge en lage bloeddruk is belangrijk bij alle vormen van dementie. Het is daarom goed regelmatig de bloeddruk van je naaste te laten controleren.

Bot- en gewrichtsaandoeningen

Behandeling van botbreuken en –scheuren en gewrichtsaandoeningen als versleten knieën is belangrijk om je naaste mobiel te houden. Hoe langer ze zelf mobiel is, hoe langer ze dagelijkse handelingen zelfstandig kan blijven doen. Het vergroot haar kwaliteit van leven en maakt voor jou als mantelzorger de zorg voor en verzorging van je naaste makkelijker. Daarnaast is behandeling van dit soort aandoeningen belangrijk om de pijn te beperken. Pijn wordt nog wel eens over het hoofd gezien omdat je naaste die (op den duur) niet goed aan kan geven. Als mantelzorger kun je leren de pijn te herkennen die je naaste heeft maar niet duidelijk kan maken. Daarmee voorkom je dat ze onnodig pijn lijdt.

Mijn moeder heeft haar bovenarm gebroken en die moet de eerste week in een mitella. Wat een ramp. Telkens haalt ze haar arm uit die sling, vermoeiend voor ons allebei.

Petra (59)

Depressies, hallucinaties en angst

De meest voorkomende psychische problemen bij dementie zijn somberheid en depressie, wanen en hallucinaties, en angst. In het begin komen angst, somberheid en depressie meer voor. Is de ziekte verder gevorderd, dan kunnen vaker wanen en hallucinaties voorkomen. Probeer vooral in het begin van de dementie te achterhalen waar je naaste angstig of neerslachtig van wordt. Een goede invulling van de dag met niet te veel, maar zeker niet te weinig uitdaging kan helpen om verveling te voorkomen. Heeft ze misschien ergens pijn, eet ze niet goed of is ze toe aan een nieuwe bril of een nieuw hoortoestel? Van niet goed kunnen horen of zien kun je bang of somber worden. Als het je lukt om te achterhalen waar ze nog wel van geniet, kijk dan of je die situatie vaker kunt creëren.

Baat het allemaal niet, dan zijn

antidepressiva

Antidepressiva

Antidepressiva herstellen in de hersenen het evenwicht tussen bepaalde stoffen waardoor de klachten die horen bij depressiviteit verminderen. Antidepressiva kunnen ook goed helpen tegen angsten. Het duurt meestal wel een aantal weken voordat de medicijnen aanslaan (4-6 weken) en ze kunnen bijverschijnselen hebben. Deze bijverschijnselen kunnen eerder zichtbaar zijn dan de positieve werking van het middel. Houd rekening met bijwerkingen als slaperigheid of juist slapeloosheid, droge mond, hartkloppingen, duizeligheid en transpireren. Op thuisarts.nl vind je meer informatie over antidepressiva.

een mogelijkheid. Bespreek dit zorgvuldig met de arts. Haar kwaliteit van leven kan hiermee verbeteren, en soms ook het verloop van de dementie. De andere kant is dat dit soort medicijnen bijwerkingen kunnen hebben.

Hallucinaties en wanen kunnen een symptoom van de dementie zelf zijn (bijvoorbeeld bij Lewy body dementie), maar ook van een kort durend

delier

delier

Een delier (of delirium) is een plotseling optredende ernstige verwardheid. Mensen boven de zeventig jaar hebben een grotere kans om plotseling verward te raken. Een delier heeft een lichamelijke oorzaak. Het ontstaat door een ernstige ziekte, infectie of trauma, in combinatie met een zwakkere gezondheid door bijvoorbeeld hoge leeftijd, cognitieve stoornissen of dementie. Mensen met een delier hebben vaak een wisselend bewustzijn en kunnen zich moeilijk concentreren.

. Hallucinaties en wanen zijn altijd reden om snel een arts in te schakelen.

Mijn tante is ‘s nachts zo bang. Ze sluit zichzelf op en heeft de politie gebeld omdat ze bang was dat er een insluiper was. Ik wil haar graag helpen van deze angst af te komen.

Riet (63)

Vast aanspreekpunt

Als je naaste meerdere ziekten heeft, krijg je als mantelzorger te maken met meerdere behandelaars. Dat is vaak lastig. Wie is er eindverantwoordelijk? Waar het gaat om zorg en begeleiding ligt die verantwoordelijkheid bij de casemanager. Is er geen casemanager voor je naaste, dan neemt de wijkverpleegkundige of de huisarts deze taak op zich.

Voor de medische behandelingen ligt de eindverantwoordelijkheid bij de medisch hoofdbehandelaar. Dit is meestal de huisarts of specialist ouderen geneeskunde. Is je naaste opgenomen in het ziekenhuis, dan kan de specialist tijdelijk de hoofdbehandelaar zijn. Zorg ervoor dat een nieuwe eindverantwoordelijke op de hoogte is van alle informatie rond de behandelingen en het medicijngebruik van je naaste.

Medicatietrouw

Meerdere ziekten en kwalen brengen meerdere medicijnen met zich mee. Voor je naaste is het opvolgen van medicijninstructies niet makkelijk, zeker niet als er meerdere medicijnen voor meerdere doeleinden zijn. Je kunt met de hoofdbehandelaar het medicijngebruik van je naaste bespreken en kijken of alles echt nodig is. Stop nooit zonder overleg met medicijnen en stap niet zomaar over op alternatieven. Dat kan nare gevolgen hebben voor je naaste.

Om je naaste te helpen, zijn er verschillende hulpmiddelen zoals medicatie in zakjes gevuld door de apotheker (Baxter systeem) of pillendispensers met alarm (alleen in beginfase dementie), die voorkomen dat ze medicijnen vergeet in te nemen.

Behandelen in latere fase van dementie

Bij de keuze voor het behandelen van andere ziekten naast dementie speelt de mate van dementie ook een rol. Je naaste loopt twee tot drie keer zoveel kans een heup te breken als iemand zonder dementie. In een gevorderde fase van haar ziekte is opereren misschien niet meer de beste oplossing. Complicaties als bloedarmoede, hart- en vaatproblemen, bloedingen, ontstekingen en een delier maken dat een overweging om wel of niet te opereren zorgvuldiger moet worden genomen dan bij iemand zonder dementie.

In een latere fase speelt naast de vraag over symptoombehandeling ook de vraag of artsen levensverlengend mogen behandelen. Bij opname van je naaste in een verpleeghuis worden hier vaak afspraken (zorgwensen) over gemaakt en vastgelegd. Toch kun je nog voor lastige beslissingen komen te staan. De antwoorden op onderstaande vragen helpen je keuzes te maken.

  • Wat is de kans op volledig herstel na de behandeling?
  • Zijn er risico’s op pijnlijke of belastende complicaties, zoals lichamelijke ongemakken of een delier?
  • Hoe langdurig en/of pijnlijk is de behandeling en de eventuele revalidatieperiode?
  • Past de behandeling bij de wensen van je naaste over levensverlengende behandelingen?
  • Stopt de behandeling haar lijden of wordt dit toch verlengd?
  • Wat zijn de consequenties van niet behandelen voor haar kwaliteit van leven en levensverwachting?

Lees tot slot de tips voor mantelzorgers bij opname van iemand met dementie in het ziekenhuis.

0 reacties

Samen met jou en andere mantelzorgers willen we ontdekken wat we nog allemaal kunnen verbeteren aan dementie.nl.

Geef ons advies