Terug naar depressie
Informatie
geschatte leestijd 3 min

Behandeling van depressie bij dementie

Mensen met depressieve klachten kunnen veelal baat hebben bij psychotherapie en eventuele medicatie. Voor mensen met dementie ligt dit ingewikkelder. Praten kan helpen, er zijn zelfs gespreksgroepen voor mensen met dementie. Maar een echte psychotherapeutische behandeling is lastig, omdat dementie naast het geheugen ook het denk- en oordeelvermogen aantast. Welke behandeling kan er dan wel voor zorgen dat je naaste minder last meer heeft van depressiviteit?

Therapieën voor depressiviteit bij dementie

Voordat je nadenkt over een mogelijke therapie voor je naaste, kun je proberen erachter te komen waar haar depressieve gevoelens vandaan komen. Is het eenzaamheid of frustratie omdat dingen niet meer lukken? Lees bijvoorbeeld het artikel Omgaan met somberheid en depressie van mensen met dementie. Daar vind je mogelijk herkenning en tips die jou en je naaste kunnen helpen.

Bij mensen met dementie die last hebben van depressieve gevoelens, kunnen positieve herinneringen helpen. Praten over haar sombere gevoelens kan je naaste helpen. Dat hoeft niet per se met jou, maar kan ook met iemand uit jullie directe omgeving of een deskundige zoals een psycholoog. Je kunt het makkelijker en misschien gezelliger voor haar maken in en om huis. Probeer je eisen en verwachtingen iets naar beneden bij te stellen zodat ze minder faalgevoelens heeft. Maar ook bewegen en beeldend werken kunnen je naaste helpen om minder last van depressieve gevoelens te hebben.

Mijn vrouw ging naar de dagopvang. Daar werd ze overal bij betrokken en blonk ze uit in handbal. Ja, echt. Toen is de vrolijkheid bij haar teruggekomen. Ze lacht nu weer.

Nico (66)

Als je hebt gedaan wat binnen jouw mogelijkheden ligt, kun je in overleg met je huisarts kijken wat voor therapieën er voor je naaste zijn. Onderzoek in je omgeving, bijvoorbeeld bij een zorgcentrum, of het mogelijk is voor je naaste om een van de volgende therapieën te volgen:

  • Bij Cognitieve stimulatie worden sociale activiteiten aangeboden (meestal in groepsvorm), waarbij een extra beroep wordt gedaan op het cognitief functioneren (zoals oriëntatie, geheugen, aandacht, problemen oplossen);
  • Beweging is niet alleen goed voor het lijf, maar ook voor de hersenen. Je naaste moet nadenken over waar ze heengaat en hoe ze haar lichaam moet bewegen. Bewegen bevordert bovendien de doorbloeding van de hersenen. Daardoor is je naaste ze na bewegen alerter;
  • Van muziek is aangetoond dat het stemming en gedrag kan beïnvloeden. Zet muziek op waar je naaste van houdt. Weet je niet precies wat ze leuk vindt? Denk dan aan muziek uit de jaren waarin ze opgroeide;
  • Het is belangrijk dat je naaste voldoende daglicht krijgt. Zorg dat er overdag voldoende (dag)licht is. Zorg ‘s avonds voor gedimd licht. Dit helpt om het dag-nachtritme vast te houden en kan onrust tegengaan. 

Daarnaast zijn er therapieën zoals aromatherapie, reminiscentietherapie, validatietherapie, snoezelen, massage, acupunctuur, muziektherapie of lichttherapie. Uit onderzoeken blijkt dat deze therapieën niet effectief zijn bij het verbeteren van stemming of gedrag. 

Behandeling met medicatie

Bij een ernstige depressie kan een arts kiezen voor 

antidepressiva.

Antidepressiva

Antidepressiva herstellen in de hersenen het evenwicht tussen bepaalde stoffen waardoor de klachten die horen bij depressiviteit verminderen. Antidepressiva kunnen ook goed helpen tegen angsten. Het duurt meestal wel een aantal weken voordat de medicijnen aanslaan (4-6 weken) en ze kunnen bijverschijnselen hebben. Deze bijverschijnselen kunnen eerder zichtbaar zijn dan de positieve werking van het middel. Houd rekening met bijwerkingen als slaperigheid of juist slapeloosheid, droge mond, hartkloppingen, duizeligheid en transpireren. Op thuisarts.nl vind je meer informatie over antidepressiva.

De arts kan medicijnen voorschrijven met weinig bijwerkingen. Medicijnen tegen depressiviteit hebben geen invloed op het verloop van de dementie. Antidepressiva zijn activerend, maar het duurt vaak twee tot vier weken voordat je een merkbare verandering ziet. Als na zes tot acht weken nog geen resultaat merkbaar is, heeft het geen zin om ermee door te gaan. Overleg bij stoppen altijd met de behandelend arts.

Er zijn geen aanwijzingen dat bepaalde antidepressiva effectiever zijn dan andere voor de behandeling van depressie bij dementie. Er is wel verschil in bijwerkingen. Huisartsen houden een ‘terughoudend voorschriftenbeleid’ aan vanwege de bijwerkingen van antidepressiva en de gevoeligheid van ouderen voor medicatie.

Bijwerkingen

Mogelijke bijwerkingen van antidepressiva zijn: sufheid en slaperigheid, droge mond, wazig zien, verstopping, moeite met plassen, overmatig transpireren, misselijkheid, hartkloppingen en vermindering van seksuele gevoelens.

Kalmeringsmiddelen

Kalmeringsmiddelen

Kalmeringsmiddelen werken direct en helpen tegen slapeloosheid, angstgevoelens, spanning en onrust. Omdat deze medicijnen direct werken, worden ze vaak voorgeschreven in de weken dat de antidepressiva nog niet werken. Kalmeringsmiddelen zijn vaak verslavend en kunnen een averechts effect op de depressie hebben. Vandaar dat wordt aangeraden deze middelen niet langer dan drie weken te gebruiken.

dempen angsten en worden vaak ingezet bij rusteloosheid en agressief gedrag. Veel kalmeringsmiddelen kunnen ook voorgeschreven worden als slaapmiddel. Zowel kalmeringsmiddelen als slaapmedicatie kunnen een negatieve invloed hebben op het geheugen. Andere bijwerkingen zijn sufheid, verwardheid en spierslapte. Het is daarom verstandig om de voor- en nadelen goed tegen elkaar af te wegen en ze te bespreken met de (huis)arts.

Deelnemers gezocht met beginnende dementie

Het Universitair Medisch Centrum Groningen doet onderzoek naar de relatie tussen slaap, stemming en denkvermogen bij dementie. Voor het onderzoek zoeken zij mensen met beginnende dementie of cognitieve klachten (MCI), die last hebben van sombere of lusteloze gevoelens.

Wonen jij en je naaste in Groningen, Friesland of Drenthe en zouden jullie willen deelnemen aan het onderzoek?

0 reacties

Samen met jou en andere mantelzorgers willen we ontdekken wat we nog allemaal kunnen verbeteren aan dementie.nl.

Geef ons advies