Informatie
geschatte leestijd 3 min

Autorijden en dementie

Zo lang de dementie van je naaste nog niet ver is gevorderd, zal ze wellicht nog willen autorijden. Misschien heb jij ook de indruk dat dat nog best gaat. Het is dan wel belangrijk te weten dat de diagnose dementie je naaste in principe onbevoegd maakt om auto te rijden. In geval van 'zeer lichte' of 'lichte' dementie kan ze een speciale rijtest afleggen bij het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR). Als ze daarvoor slaagt, mag ze in elk geval nog een jaar rijden.

Geen rijtest? Eigen risico! 

Dat je naaste zo lang mogelijk wil blijven autorijden, is begrijpelijk. Zo behoudt ze haar gevoel van onafhankelijkheid. Maar op een gegeven moment wordt het onverantwoord dat ze nog zelf rijdt. Voor jou kan het lastig zijn om haar dat te zeggen. In het filmpje ‘Moeten we het rijbewijs al afpakken’ vertellen mantelzorgers hoe ze uiteindelijk besloten hun naaste te vertellen dat ze echt niet langer kon autorijden.

Moeten we het rijbewijs afpakken?

Het is een dilemma: wanneer je zegt dat hij niet meer kan rijden, pak je wéér iets af omdat hij het niet meer kan. Maar hij werd op een gegeven moment echt een gevaar op de weg.

Annemarie (64)

Zodra de diagnose dementie gesteld is en zolang het CBR geen uitspraak heeft gedaan over de rijvaardigheid van je naaste, zit zij op eigen verantwoording achter het stuur. Het is goed je dat te realiseren. De verzekeraar mag dan namelijk weigeren uit te keren bij een ongeluk. Dat is het geval als uit onderzoek blijkt dat je naaste met de diagnose dementie en zonder het afleggen van de rijtest van het CBR heeft gereden. Lees hier meer over wettelijke aansprakelijkheid.

Rijbewijs houden? Licht het CBR in

Dementie kan al in een vroeg stadium worden aangetoond. Daarom mag je naaste kort na de diagnose haar rijbewijs soms nog een tijdje houden. Een voorwaarde daarvoor is wel dat ze de diagnose dementie aan het CBR doorgeeft. Daarvoor dien je een 'Eigen Verklaring' op te vragen bij het CBR of de gemeente en deze ingevuld terug te sturen. Daarbij voeg je een recent onderzoeksrapport van haar neuroloog, psychiater of geriater over de aard en de ernst van de dementie. Ook moet er een CDR-classificatie (

Clinical Dementia Rating

Clinical Dementia Rating

De CDR-classificatie is een schaal voor de ernst van de symptomen van dementie. Deze wordt bepaald op zes verschillende ‘domeinen’: geheugen, oriëntatie, oordeelsvorming, sociale vaardigheden, huishouden/hobby’s en persoonlijke verzorging. Op elk van deze domeinen wordt een score vastgesteld tussen CDR 0,5 (zeer lichte dementie) tot CDR 3 (ernstige dementie). De totaalscore is de gemiddelde score voor de zes domeinen.

) bij zitten. Heeft je naaste een score van 0,5 of 1 CDR, dan wordt ze uitgenodigd voor een rijtest.

Mogelijk heeft je naaste geen recent onderzoeksrapport met CDR-classificatie. In dat geval kan het CBR haar op grond van haar Eigen Verklaring naar een neuroloog of geriater doorverwijzen. Dit consult is meestal voor eigen rekening. Het basistarief is € 79. Duurt een keuring langer dan een kwartier, dan komt er per kwartier € 39 bij. Lees hier meer over tarieven bij rijbewijskeuringen.

Test gehaald? Rijbewijs voor een jaar

Tijdens de rijtest beoordeelt een deskundige van het CBR in welke mate de dementie het rijgedrag van je naaste beïnvloedt. 

Kees begreep echt niet waarom hij gezakt was. Het ging best goed, zei hij. Hij vond dat het aan de examinator lag. Maar daarna accepteerde hij gelukkig wel dat hij niet meer mocht rijden. 

Cora (71)

Legt je naaste de test met goed gevolg af, dan krijgt ze een Verklaring van geschiktheid. Daarmee kan ze een nieuw rijbewijs aanvragen. Dat is een jaar geldig. Als ze na een jaar opnieuw in aanmerking wil komen voor een Verklaring van geschiktheid, moet ze de keuringsprocedure opnieuw doorlopen. Ongeveer vier maanden voor de verloopdatum van het vervangende rijbewijs moet ze daarvoor opnieuw een 'Eigen Verklaring' naar het CBR sturen. Dan kan de procedure op tijd weer in werking worden gesteld. 

Licht ook de verzekering in

Om goed verzekerd te zijn, dient de verzekeringsmaatschappij van je naaste een kopie van het nieuwe rijbewijs en van de brief van het CBR te ontvangen. Het is verstandig om een schriftelijke reactie te vragen en deze bij de polis te bewaren. Daarmee kan je naaste na een eventuele aanrijding aantonen dat de verzekeringsmaatschappij op de hoogte was van de veranderde situatie.

Wat te doen als je naaste niet wil stoppen met rijden? 

Je naaste heeft door haar ziekte weinig inzicht in haar situatie. Dat kan het lastig maken haar ervan te overtuigen dat ze echt moet stoppen met rijden. Autorijden geeft een gevoel van onafhankelijkheid. Het is moeilijk om dat je naaste ook nog af te pakken. Toch is het voor haar eigen veiligheid en die van andere verkeersdeelnemers van belang dat ze tijdig stopt met autorijden. Lees hier onze tips wanneer iemand niet wil stoppen met rijden.

 

0 reacties

Wil jij ons helpen?

Samen met jou en andere mantelzorgers willen we ontdekken wat we nog allemaal kunnen verbeteren aan dementie.nl.

Geef ons advies