• Home
  • Experts
  • Vandaag wilde ik maar eens met al mijn medicijnen stoppen
Terug naar
Expert
geschatte leestijd 1 min

Vandaag wilde ik maar eens met al mijn medicijnen stoppen

Dat zei een patiënt met dementie uit mijn praktijk op een ochtend tegen zijn vrouw, een paar dagen voor zijn overlijden. Zijn vrouw ondersteunde het besluit direct. Hij was het laatste half jaar zowel lichamelijk als geestelijk hard achteruit gegaan.

De verpleegkundige van de trombosedienst raakte een beetje in paniek toen ze die ochtend door zijn vrouw werd weggestuurd. Na wat vruchteloos aandringen, snauwde ze dat zij de verantwoordelijkheid niet kon dragen. Een paar weken eerder had de weekendarts hem vanwege hartklachten nog naar het ziekenhuis gestuurd, terwijl hij eigenlijk niet meer opgenomen wilde worden.

Dit voorbeeld onderstreept dat stoppen met behandelen nog steeds een taboe is. De wens van de patiënt is te weinig leidend. Meestal neemt de hulpverlener de regie, op basis van medisch inhoudelijke argumenten. Bij dementie wordt er nog minder over behandelbeperkingen gepraat dan bij andere levensverkortende ziekten zoals kanker, hartfalen en chronische bronchitis. Veel artsen, patiënten en mantelzorgers realiseren zich niet dat je van dementie ook sneller komt te overlijden. Ze zien dus geen aanleiding om een gesprek over het levenseinde te beginnen. Bovendien is de timing van zo’n gesprek moeilijk. Bij kanker is dat vaak het moment dat de specialist de patiënt ‘opgegeven’ heeft. Maar hoe zit dat bij dementie? Welk moment is geschikt? Begin je er te vroeg over, dan kan de patiënt het gevoel krijgen dat hij er niet meer toe doet. Als je te laat bent, hebben er misschien al ongewenste onderzoeken, behandelingen of opnames plaatsgevonden. En dan moet je ook nog rekening houden met de cognitieve achteruitgang van een patiënt: kan hij of zij er zelf nog wel over meepraten?

Wat mij betreft zijn het allemaal uitvluchten om de dood niet te hoeven aansnijden. Of misschien nog wel meer: om de regie niet uit handen te hoeven geven. Zou dat niet een nog veel groter taboe zijn: de angst om als hulpverlener de regie terug te geven aan de patiënt? Daarom nemen we liever de regie uit handen van de patiënt. En wat is er makkelijker dan dat te doen bij een patiënt wiens mogelijkheid om zelf regie te voeren wordt aangetast door een ziekte? Mijn patiënt had lak aan de angst van de hulpverleners en nam aan het einde de touwtjes zelf stevig in handen. En daar was niets engs aan.

Huisarts

Marieke is huisarts en gepromoveerd op diagnostiek naar dementie in de eerstelijn. Zij werkte mee aan de Standaard Dementie van het Nederlands Huisartsen Genootschap.

Stel je vraag >
2 reacties
Tonen: Nieuwste reacties