Informatie
geschatte leestijd 3 min

Kleinschalig wonen

Een kleinschalige woonvorm voor je naaste met dementie betekent dat ze in een zorgvoorziening terechtkomt waar het zo veel als mogelijk op thuis lijkt. Herkenbaarheid, huiselijkheid en privacy zijn hier belangrijke uitgangspunten. De betrokkenheid van partners, kinderen, andere familieleden en vrienden speelt een grote rol in de zorg voor je naaste.

Samen een huishouden

Het woord zegt het al: kleinschalig. Het betekent dat je naaste in een kleine groep van meestal zes tot acht personen in de woonvoorziening woont. Samen met een team van vaste medewerkers vormt de groep een eigen huishouden. De dagindeling wordt samen bepaald en de vragen en gewoonten van de bewoners zijn daarin leidend. Het accent voor de medewerkers ligt dan ook op begeleiding en verzorging en minder op verpleging.

Centraal in de kleinschalige woonvoorziening staat de gemeenschappelijke woonruimte. Deze is huiselijk en herkenbaar ingericht zodat iedereen zich er thuis kan voelen. Het huishouden verloopt zo veel mogelijk als thuis. Boodschappen doen, eten koken, eten en afwassen wordt met elkaar geregeld. Je naaste heeft een eigen slaapkamer waar haar meubels en geliefde spulletjes kunnen staan. Ze mag zelf bepalen hoe laat ze opstaat en naar bed gaat. In veel van dit soort woonvoorzieningen zijn huisdieren toegestaan. 

Betrokkenheid van de familieleden

Je bent als partner, kind, kleinkind, familielid of vriend(in) altijd welkom in een kleinschalige woonvoorziening. Je draagt namelijk bij aan het vormgeven van een ‘normaal’ leven. Je wordt dan ook nauw betrokken bij de zorgverlening aan je naaste en de manier waarop met je naaste om moet worden gegaan. Het vraagt van jou en anderen die dicht bij je naaste staan wel veel inzet en actieve betrokkenheid.

Verschillende soorten kleinschalig wonen

Kleinschalige woonvormen zijn er over het algemeen in drie vormen:

  • Zelfstandige woning in de vorm van een eengezinswoning in de wijk. Meestal gaat het om meerdere woningen bij elkaar die samen de woonzorgvoorziening vormen. Je naaste kan in deze vorm gebruikmaken van buurtvoorzieningen en woont tussen ‘normale’ gezinnen en huishoudens.
  • Zelfstandige woonruimte in een gespecialiseerde woonzorgvoorziening. De huurappartementen zijn geschikt voor je naaste met dementie en er is 24 uur zorg en hulp aanwezig. Andere zorg zoals huishoudelijke hulp kun je voor je naaste apart erbij regelen.
  • Aparte groepswoningen in een verzorgingshuis. Het verzorgingshuis heeft een deel (vaak een gang) geschikt gemaakt voor kleinschalige groepsbewoning. Je naaste kan in deze vorm gebruikmaken van de voorzieningen van het verzorgingshuis.
  • Verpleeghuizen met kleinschalige afdelingen. Sommige – nieuwe – verpleeghuizen zijn al volledig ingericht op kleinschalige huiskamergroepen. Je naaste kan gebruikmaken van alle faciliteiten van het verpleeghuis.

Er zijn kleinschalige woonvormen waar je naaste kan blijven tot aan het eind van haar leven. Sommige voorzieningen zijn alleen geschikt voor mensen met een lichte vorm van dementie. Ze zijn een tussenvorm tussen thuis en verpleeghuis. Zodra je naaste meer zorg en intensievere begeleiding nodig heeft, zal ze alsnog naar een verpleeghuis moeten verhuizen. Vraag daarom altijd hoelang je naaste kan blijven in de voorziening van jullie keuze.

Kleinschalig wonen valt onder de Wet langdurige zorg (Wlz). Dit betekent dat je voor je naaste een indicatie bij het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) aan moet vragen. Belangrijke voorwaarden voor een indicatie zijn dat je naaste altijd toezicht nodig heeft en dat er 24 uur per dag zorg dicht in de buurt moet zijn.

Mijn moeder staat op de wachtlijst voor een woonzorgboerderij. Ik denk dat ze daar erg op haar plek zal zijn.

Bente (30)

Voor- en nadelen van kleinschalige zorg

Ieder mens is anders: wat de één prettig vindt aan kleinschalig wonen, vindt een ander een nadeel. Dat geldt bijvoorbeeld voor de volgende punten:

  • Er is intensief contact met de medewerkers;
  • Als partner en/of familie heb je meestal een actief aandeel in het dagelijkse leven;
  • Het gedrag van de medebewoners is erg bepalend voor de sfeer in huis;
  • Er zijn geen algemene voorzieningen, zoals een restaurant.

Het is verstandig om voordat jullie een keuze maken verschillende kleinschalige woonvoorzieningen te bezoeken. Proef de sfeer in het huis en stel kritische vragen als:

  • Wat mag je naaste aan eigen spullen en huisdieren meenemen?
  • Hoe zit het met bezoek en hoe is de privacy geregeld?
  • Hoe houden de medewerkers rekening met hobby’s of voorkeuren?
  • Welke activiteiten worden ondernomen?
  • Kan je naaste hier blijven of zal ze in een latere fase moeten verhuizen?

Waar vind ik een kleinschalige woonvorm?

Kijk voor een overzicht van kleinschalige verpleeghuizen en verzorgingshuizen op zorgkaartnederland.nl. Deze locaties zijn vaak onderdeel van een zorgorganisatie, die meestal een informatiefolder of ­boekje heeft dat een eerste indruk geeft van de grootte, ligging en omge­ving van de voorziening. Voor een appartement in een gespecialiseerde woonzorgvoorziening kun je kijken op woonz.nl. Bezoek een aantal voorzieningen om de sfeer te proeven en te zien hoe het eraan toe gaat. Lees meer over het vinden van een geschikt verpleeghuis

0 reacties

Samen met jou en andere mantelzorgers willen we ontdekken wat we nog allemaal kunnen verbeteren aan dementie.nl.

Geef ons advies