Informatie
geschatte leestijd 3 min

Uitleg over de ziekte van Alzheimer

Zo’n zeventig procent van de mensen met dementie lijdt aan de ziekte van Alzheimer. Dit type dementie komt dus verreweg het meest voor. De aandoening is vernoemd naar Alois Alzheimer, een Duitse psychiater en neuropatholoog. Ze begint vaak sluipend met stoornissen in het geheugen. Naarmate de ziekte vordert, verliest de persoon met dementie steeds meer vaardigheden en raakt deze uiteindelijk volledig afhankelijk van anderen. 

Symptomen van de ziekte van Alzheimer

Wanneer je naaste de diagnose alzheimer krijgt, heeft ze meestal al enige tijd last van geheugenstoornissen. Nieuwe informatie kan ze steeds moeilijker onthouden. Ze vraagt bijvoorbeeld een paar keer per dag hetzelfde en vergeet afspraken. Oudere herinneringen zijn gemakkelijker toegankelijk voor haar. Deze verschijnselen kenmerken de fase vóór de diagnose en de eerste periode erna. AIs je naaste nog relatief jong is, vallen de geheugenproblemen in deze eerste fase soms niet zo op. De opvallende signalen zijn dan bijvoorbeeld dat iemand haar huis minder goed onderhoudt, of er onverzorgder bijloopt dan voorheen.

Ik merkte dat Anja verjaardagen ging vergeten, terwijl ze daar altijd heel stipt in was. Ook vroeg ze in een keer in een gesprek drie keer aan de buurvrouw of haar dochter was geslaagd.

Ivo (74)

Naarmate de ziekte vordert, kost alles waar je je hoofd bij moet houden steeds meer moeite: een gesprek volgen, plannen maken, zaken op een rij zetten, problemen oplossen, situaties beoordelen en beslissingen nemen. Uiteindelijk verdwijnt ook de kennis die al langere tijd in het geheugen zat. 

De dokter vroeg zijn leeftijd. Wist hij niet meer. Dan schrik je toch: wéér een stapje verder.

Hermien (80)

Andere symptomen van de ziekte van Alzheimer zijn: 

  • Taalstoornissen: je naaste heeft steeds meer moeite om woorden te vinden, te gebruiken en te begrijpen (afasie).
  • Visueel-ruimtelijke stoornissen: je naaste herkent haar omgeving niet goed meer en verdwaalt op plaatsen die haar goed bekend waren.
  • Verstoorde tijdbeleving: je naaste weet niet meer welke dag, maand of jaar het is. Ook klokkijken of een globaal besef van tijd (ochtend, middag, avond) wordt steeds lastiger.  
  • Je naaste herkent voorwerpen en geluiden niet meer en weet niet meer waar ze voor dienen of waar ze vandaan komen (agnosie).
  • Je naaste kan simpele handelingen, zoals aan- en uitkleden, steeds moeilijker uitvoeren. Ze heeft moeite met de volgorde van de handelingen om een resultaat te bereiken(apraxie).
  • Veranderingen in het karakter. Je naaste kan achterdochtig, onrustig of agressief worden. Ze kan ook juist lustelozer worden (apathie). In dat laatste geval trekt ze zich terug, wordt ze onverschilliger, verliest ze haar interesse in de omgeving en besteedt ze minder aandacht aan haar persoonlijke verzorging.
  • Stemmingsveranderingen of depressie.

Gerard is altijd een hele opgewekte man geweest. Maar de laatste maanden lijkt het wel of hij ‘niet thuis’ is. Hij geeft vaak gewoon geen antwoord als je iets vraagt en staart voor zich uit.

Anna (73)

Oorzaken van de ziekte van Alzheimer

Bij de ziekte van Alzheimer ontstaan er in de zenuwcellen van de hersenen ophopingen van een bepaald eiwit, het zogenoemde beta-amyloïd. De afbraak van dit eiwit verloopt niet goed. Onderzoekers denken dat door ophopingen van dit eiwit (‘plaques’) de zenuwcellen en de verbindingen tussen deze zenuwcellen kapot gaan. Er ontstaat ook een soort kluwen van draadvormige eiwitten (tangles) in de zenuwcellen zelf. Deze maken het functioneren van de zenuwcel onmogelijk, waardoor de cel sterft.

Verloop van de ziekte

In het begin merk je vaak nog niet zo veel aan je naaste. De verschijnselen worden duidelijker naarmate de dementie vordert. Bij sommige mensen verloopt de achteruitgang heel snel, terwijl anderen nog jarenlang een relatief gewoon leven kunnen leiden. Uiteindelijk kan je naaste met dementie niet meer zelfstandig functioneren en heeft ze steeds meer hulp van anderen nodig. In de laatste fase nemen de krachten van iemand met alzheimer zo sterk af dat algemene verzwakking de doodsoorzaak kan zijn. Vaak komen er in de laatste fase ook slikproblemen voor, die luchtwegontstekingen kunnen veroorzaken, of evenwichtsproblemen die tot ernstige valongelukken kunnen leiden. Voor de ziekte van Alzheimer is nog geen genezing gevonden. 

Lees meer over het verloop van alzheimer.

Ontvang de gratis de brochure 'Leven met dementie'.

In deze brochure lees je onder meer hoe je om kunt gaan met dementie. 

0 reacties

Samen met jou en andere mantelzorgers willen we ontdekken wat we nog allemaal kunnen verbeteren aan dementie.nl.

Geef ons advies